Revised Kalenjin Bible (KAPR)
7

Kiterteeri Midianik

71Ki ng'eet anyun karon miising' Jerubaal, ineendet ko Gideon, kobooto piigap lugeet tugul che ki mi ak ineendet ak koteech ole neegitee kondap peek ne po Harok. Ki mi piigap lugeet che po Midian murot kaataam ne po pichooto, eng' atebweet ole neegitee tulweetap Moreh.

2Ki leenji Kamuktaindet ne Toroor Gideon, “Chaang' piik che mi kobooten ne ma muuchi ande Midianik eunekwak, si ma menjo Israel kole, ‘Kasarwo eunnyu.’ 3

7.3:
NKNg'a 20.8
Ui anyun nguno, imwaite kogas piik, ileenji, Age tugul ne nyogoor ak kobotani ko ingoweek kwo eng' tulweetap Gilead.” Ak ki week piik eliphuusyek tiptemu ak aeng', ak ki ng'et eliphuusyek tamanu.

4Ago ki leenji `Kamuktaindet ne Toroor Gideon, “Ta ko chaang' piik, Imutu kobwa ole mi peek si atyemun icheek eng' yooto. Si age tugul ne amwaun aleenjinin, ‘Obendi ak ni, obe ak nooto,’ ak age tugul ne amwaun aleenjinin, ‘Mobendi ak ni, koma wendi nooto.’ ”

5Komut anyun piik kobwa ye mi peek. Ak ki leenji `Kamuktaindet ne Toroor Gideon, “Age tugul ne labei peek eng' ng'eleptanyi ko uu ye labei seset, itabaan nooto; ko uu nooto agine age tugul ne kutunyi si koe peek.”

6Ak koitetap icheek che kilabune peek eunekwak kobwa kutit, ko ki piik pogol somok. Ago kigutung'so piik chuun alak koe peek.

7Ki leenji `Kamuktaindet ne Toroor Gideon, “Asarwok eng' pichooto pogol somok che kalap peek, ak ande Midianik euneguk. Ago ingoba piik tugul, ingowo chii tugul oldanyi.”

8Koip anyun piik amitwogik eng' eunekwak ak igondisyekwak. Ki mwachi `ineendet piigap Israel tugul koba, kwo chii tugul emainnyi, ago ki raany piik pogol somok. Ki mi piigap lugeet che po Midian eng' atebweet ng'wony eng' ole ki mi Gideon.

9Ki leenji `Kamuktaindet ne Toroor ineendet kemounooto, “Ng'eet, choortegei nganaseet; amu kaande eung'ung'. 10Ago ngot iywei iwe, obe ak otwogindeng'ung' Pura ochoortegei tuwai nganaseet. 11Ui ak igas kiit ne mwaei icheek; ak ye ibata inyiganitu ak ichoortegei ibookyi nganaseet.” Ki choortagei anyun ak otwogindennyi Pura agoi koit ole pooch piik che ki mi nganaseet che tinyei kariik.

12Kiga ruiyo Midianik, Amelegik ak piigap kong'asiis tugul eng' atebweet koigei chereng'enyinik eng' chaang'indo ak ki ma koitoksei, ki tee tambeesikwak ng'aniegap ngeguutap nyanjet eng' chaang'indo.

13Kingo it Gideon yooto, ko ki mi chiito ne ki mwachi chorwennyi karwotitoet koleenji, “Keero, koarwotyi karwotitoet: koibutyi magatyat ne ming'in ne po baale nganaseetap Midian ak kororokyi emait, yeityo kokwer koluul ak kogabui koru eng' ng'wony.”

14Ki wolji chorwennyi koleenji, “Niito koma kiit age kobatee rotwetap chok ne po Gideon weeriitap Joash, chiitap Israel. Kagonde Kamuktaindet Midian ak lugeet tugul eunekyik.”

15Ye kingo kas Gideon mwaunetap karwotitaonooto ak weegennyi, kong'uruuk kosa; ak ki wo koweektagei nganaseetap Israel ak komwa kole, “Ong'eetyee, amu kagonde Kamuktaindet ne Toroor eunekwok lugeetap Midian.”

16Kipchei Gideon anyun pichooto pogol somok koek kweanaik somok. Ki igoochi age tugul eng' icheek igoondit, tereet ne ma mi kiy, kobooto kegengetap maat ne mi tereet age tugul. 17Ki leenji icheek, “Ogeera, ak oyai ko uu ye ayae. Ye kaait ye pooch nganaseet, ko uu ye ayae, oyai ak okweek ko uu nooto. 18Ye aguut igoondit, anee ak piik tugul che mi kobooto, oguut anyun ak okweek igondisyek eng' komosta age tugul ne po nganaseet tugul ak omwa ole, ‘Po Kamuktaindet ne Toroor ak Gideon.’ ”

19Ki it anyun Gideon ak pichooto pogol che ki mi kobooto ineendet, ole pooch nganaseet eng' taunetap riipseet ne po kemoi kween, ye kata kewale riipseet. Ki kuut igondisyek ak kotui tereenik che ki mi eunekwak.

20Ki kuut kweanaichooto somogu igondisyek, ak kotui tereenik. Kiname eunegap kaataam kegenganigap maat ak konam igondisyek eng' eunekwak che po tai si koguut; ak kiwaach kole, “Rotwetap chok ne po Kamuktaindet ne Toroor ak ne po Gideon.”

21Ak ki tonon chii tugul eng' komostanyi ko kayiem nganaseet. Ak ki rwai lugeet tugul che ki mi nganaseet oriit, ak kowaakyo icheek ye ki mwee.

22Ye ki kiguute igondisyechooto pogol somok, kogoochi Kamuktaindet ne Toroor kobar chii age tugul chiito ne kaonei eng' nganaseet tugul. Kimwei lugeet kot koit Beth-sita kotokyigei Serera, agoi kiwotetap Abel-meolah ole neegitee Tabat.

23Ki iyumgei murenigap Israel kobun Naphtali, Asher ak Manasseh tugul ak koon Midianik. 24Ki iyookto `Gideon piik koba emet komugul ne po tuloonoogap Ephraim koleenji, “Ochoorugei, kebargei ak Midian, ak onam kebeberwek che mi peek agoi Beth-bara ak Jordan.” Ki iyumgei anyun murenik tugul che po Ephraim ak konam kebeberwek che mi peek tugul kot koit Beth-bara agot Jordan. 25Ki nam `icheek pounik aeng' che po Midian, Oreb ak Seeb. Ak ki par Oreb eng' rwandetap Oreb, ak kobarchi Seeb ole kitue sabibuk eng' Seeb, ak ko oon Midianik. Ak ki ip `icheek metitap Oreb ak ne po Seeb koipchi Gideon eng' Jordan pitoniin.

8

Kobarei `Gideon Seba ak Salmuna

81Ki mwachi piigap Ephraim ineendet koleenji, “Amu nee si iyaiywech ko uu ni, si meguurech ye ki iwendi obargei ak Midian?” Ak kibolji `icheek ineendet miising'.

2Ago ki leenji ineendet, “Koayai nee ne siirei ne kooyai okweek? Tos ma kaigai turetap sabibugap Ephraim kosiir kesisyetap Abiezer? 3

8.3-5:
T.Kal 83.11
Kogonde Kamuktaindet eunekwok pounigap Midianik, Oreb ak Seeb. Nee ne kotamuuchi ayai ne siirei ne kooyai okweek?” Ye kingo kagomwa ko uu nooto, kogeskei anyun nereegekwak agobo ineendet.

4Ki it Gideon kobooto murenik pogol somok Jordan ak kolanda. Nganda kiga kong'etyo icheek, ko ki testai koonei puunikwak.

5Ara ki leenji piigap Sukoth, “Kaigai ogoochi magatiinik piik che isubwo, amu kagong'etyo ak aoone Seba ak Salmuna, laitorinigap Midian.”

6Ago ki wol pounigap Sukoth kole, “Tos mi eunegap Seba ak Salmuna eung'ung' nguno, kot kigoochi magatiinik lugeeng'ung'?”

7Ak ki le Gideon, “Nooto anyun, ye kagonde Kamuktaindet ne Toroor eunekyuk Seba ak Salmuna, abaache anyun poorwekwok eng' katogap surkwen ak katook che rutei piich.”

8Ki togosta anyun eng' olooto kwo Penuel, ak kong'alaalji pichooto ko uu nooto. Ak ki wolji ineendet piigap Penuel ko uu ye kiga wolji piigap Sukoth. 9Ak ki mwachi piigap Penuel koleenji, “Ye aweigei eng' kaalyeet, anyoone aluuli teeksoni kooi.”

10Ki mi Seba ak Salmuna Karkor kobooto lugosyekwak, olo po piik eliphuusyek taman ak muut, tugul che ki ng'et eng' lugeet tugul ne po piigap kong'asiis. Amu kiga kobek piik eliphuusyek pogol agenge ak tiptem eng' icheek che ki tinyei kariigap lugeet. 11Ak kitogosta Gideon kobun ooreetap piik che ki menyei emaisyek eng' komostap kong'asiis ne po Noba ak Jogbea, ki ibookyi ak ki par lugeet amu ki mi icheek eng' kaalyeet. 12Ki mwei Seba ak Salmuna. Ki oon `ineendet icheek; ki nam laitorinichooto aeng' po Midian koek piik che ratotiin, Seba ak Salmuna, ak ye kingo kagenam koaragen miising' lugonooto tugul.

13Kingo pata pooryeet kogiweek Gideon weeriitap Joash eng' lugeet kobun ole kitogostoe ne po Heres. 14Ki nam anyun muren age ne po piigap Sukoth ak koteepse. Ki sirchi ineendet kainaigap pounik ak poisyegap nganaseet Sukoth, ki piik tamanwogik tisap ak tisap tugul. 15Ki nyo ineendet ole mi piigap Sukoth ak koleenji, “Ogeero, Seba ak Salmuna, che ki ororecha agobo icheek, ole, ‘Tos mi eunegap Seba ak Salmuna eung'ung' nguno, kot kigoochi magatiinik piiguk che kagong'etyo?’ ” 16Ki nam anyun poisyegap nganaseet ak koip katogap surkwen ak katook che rutei piich, ak kobaage piigap Sukoth koneete icheek. 17Ki iluul teeksonooto kooi po Penuel ak kobar piigap nganasanooto.

18Koleenji anyun Seba ak Salmuna, “Ki piik che uu nee che ki obar eng' Tabor?” Ki wol icheek kole, “Kiit ne iu inyee, ko ki uu nooto ak icheek; ki kergei age tugul eng' icheek ak lagogap laitoryat.” 19Ki le ineendet, “Kitupchosyekyuk, weeriigap kamennyu; ko uu ye sabei Kamuktaindet ne Toroor, ko nda ki kobagakte kosapcho, ko kama kota abarook.” 20Ki leenji anyun taaitanyi Jeter, “Ng'eet ak ibar icheek!” Ago ma ng'us rotwennyi po chok nerananooto; amu ki iywei, amu kita ko ming'in. 21Yeityo komwa Seba ak Salmuna kole, “Ng'eet parech! Amu ko uu kiit ne uu mureno, ko uu nooto kimnateennyi.” Ara king'eet Gideon ak kobar Seba ak Salmuna, ak konem kariigap lelesta che ki mi kaatwegap tambeesikwak.

22Yeityo komwachi piigap Israel Gideon koleenji, “Poiywech inyee, ak weeriing'ung', ak weeriitap weeriing'ung' agine, amu koisarwech eng' eutap Midianik.” 23Ago ki leenji Gideon icheek, “Maboiywok, ama poiywok weeriinnyu. Poiywok Kamuktaindet ne Toroor.” 24Ak ki leenji Gideon icheek, “Amagenok teebutyet, ale kogoono chii tugul munaogap itiik eng' parunenik.” (Amu ki tinyei munaogap thahabu che po itiik, amu ki Ismaelik.) 25Ak ki wol icheek kole, “Kigoonu eng' chamyet.” Ak ki iito ngoryeet, ak kowiirchi chii tugul munaogap itiik che po parunenik. 26Ki ek nyigiisindap munaogap itiik che po thahabu, che kiga soom ineendet, keruutik tiptem; koma ki it kariigap lelesta, kariik alak che po kaatit, ngoroik che arusen ne piriir che ki ilaachi laitorinigap Midian ak nyororosyek che ki mi kaatwegap tambeesik. 27Ki yai Gideon ephod eng' tuguuchooto, ak ki inde nganasennyi, eng' Ophrah. Ki isup Israel tugul kioto koyaat ibeetapkei, ak ki ek kioto mesteet eng' Gideon ak eng' koonnyi. 28Ki kiterteer anyun Midian eng' taitap piigap Israel, mata koyotkei met agoi. Ak ki mi kaalyeet emet eng' kenyiisyek artam kotee kosabe Gideon.

Meetap Gideon

29Ara ki wo Jerubaal nooto Gideon weeriitap Joash komeny koonnyi. 30Ki tinyei Gideon weeriik tamanwogik tisap che kisichei, amu ki tinyei osotik che chaang'. 31Ki sikyi weeriit agine chebaigeiyandennyi ne ki miitei Shekem, ak kiguure kainennyi Abimelek. 32Ki ilil Gideon weeriitap Joash, ak ki kitupchi kereritap Joash kwandanyi eng' Ophrah ne po Abiesrik.

33Ak ye kingo pata meetap Gideon, koweek kogeny piigap Israel, koibotkei ak Baalik, ak koyai Baal-berit koek kamuktaindennywa. 34Ak ma ibwaat piigap Israel Kamuktaindet ne Toroor Kamuktaindennywa, ne ki sar icheek eng' eunegap puunikwak tugul che ki mi komosta age tugul. 35Ak mata koriiree kootap Jerubaal, ne ineendet ko Gideon, ko uu myeeindo tugul ne kiga koyachi Israel.

9

Laitornatetap Abimelek

91Ki wo Shekem Abimelek weeriitap Jerubaal ye mi kapimamet ak piik tugul che po kootap kwandap kamennyi ak kong'alaalji icheek koleenji, 2“Kaigai omwachi piik tugul che po Shekem kogas: Nee ne myee eng' okweek: koboiywok weeriik tugul che po Jerubaal chooto tamanwogik tisabu anan poiywok chiito agenge? Obwaat kogeny ole aa kawekwok ak ko aa panyeekwok.” 3Ara ki mwachi imamosyekyik piik tugul che po Shekem ng'aleechooto kogas, ak kimach mugulelwekwak koosup Abimelek, amu ki mwa kole, “Ineendet ko ne kitupche.” 4Ki igoochi `pichooto ineendet fedhaisyek tamanwogik tisap eng' kootap Baal-berit, che ki igaigae `Abimelek piik che yaach, che njaamik, che ki isup ineendet. 5Ki wo anyun kootap kwandanyi eng' Ophrah, ak kibarchi koita agenge tupchosyekyik, weeriigap Jerubaal, chooto tamanwogik tisap. Ago kichilil Jotham weeriit ne ming'in ne po Jerubaal, amu kiunygei. 6Ki iyumgei anyun piik tugul che po Shekem ak che po kootap Milo ak koba koyai Abimelek koek laitoryat, eng' ole neegitee keetit ne oo ne po toloita ne ki mi Shekem.

7Ye ki ngemwachi Jotham, kogiwo kotogosta agoi kotonon eng' tulweet parak ne po Gerizim ak kowaach eng' kutit ne oo kole:

“Ogasa, okweek pounigap Shekem,

si kobiit kogasak Kamuktaindet!

8Ki pa peetuut age keetiik

koiil age koek laitoryat ne pou icheek.

Ki leenji keetitap mseituni, ‘Laitoran eng' acheek!’

9Ago ki leenji `mseituni icheek,

‘Tos abagaakte akwaiyennyu,

ne kigonyite kamuktaik ak piik,

ak awe atumdumotegei eng' paragutap keetiik?’

10Yeityo koleenji `keetiik mogoywet,

‘Nyoo ilaitoran eng' acheek!’

11Ago ki leenji `mogoywet icheek,

‘Tos abagaakte anyinyindanyu,

ak logoekyuk che myach,

awe atumdumotegei eng' paragutap keetiik?’

12Ki leenji keetiik anyun keetitap sabibuk,

‘Nyoo ilaitoran eng' acheek!’

13Ki wol keetitap sabibuk kole,

‘Tos, abagaakte yaetap divaik,

che iboiboi kamuktaik ak piik,

ak awe atumdumotegei eng' paragutap keetiik?’

14Yeityo koleenji `keetiik tugul keetit ne ming'in ne po katook,

‘Nyoo ilaitoran eng' acheek!’

15Ak ki leenji `keetoto ming'in keetiik,

‘Ngot iman oiila aek laitoryat eng' okweek,

obwa anyun ak omang'u urwennyu.

Ago ngo ma uu nooto, ko ingomang'une maat keetit ne ming'in,

ak kobeel taragonigap Lebanon kogees.’ ”

16“Nooto anyun nguno ngo ki oyai ne po iman ak ne litit, ye ki oyai Abimelek koek laitoryat, ak ngot ko ki oyachi ne myee Jerubaal ak koonnyi, ak ki oyachi ineendet ko uu ye nyoljin poisyonigap eunekyik, 17amu ki yai lugeet abba agobo okweek, ki ma iit saboondanyi ak kisarwok eng' eutap Midian, 18ago kong'eetyi kootap abba ra ak obar weeriikyik, piik tamanwogik tisap eng' koita agenge, yeityo oyai Abimelek, weeriitap otwogindennyi ne chepto koek laitoryat eng' piigap Shekem, amu ineendet ko ne otupche 19ngot ko ki oyachi Jerubaal ne po iman ak ne litit kobooto koonnyi rani, oboiboitu anyun eng' Abimelek ak ingobaibait agine eng' okweek. 20Ngot koma uu nooto, ko ingomong' maat eng' Abimelek ak kobeel pounigap Shekem kogees, kobooto kootap Milo; ak ingomong' maat eng' pounigap Shekem ak eng' kootap Milo, yeityo kobeel Abimelek kogees.” 21Yeityo kolabat Jotham komwei kwo Beer, ak komeny ineendet olooto, amu ki iywei Abimelek ng'eetap kamet.

22Ki ek pounindet Abimelek eng' Israel kenyiisyek somok. 23Ki iyookyi anyun Kamuktaindet ne Toroor tamirmiryet ne ya kwenutap Abimelek ak piigap Shekem, ak ki iberber piigap Shekem Abimelek. 24Ki yaak niito si kobiit koityi kolgolyet Abimelek ak piigap Shekem ko uu ye ki yachi weeriigap Jerubaal tamanwogik tisap, si kotebee korotiikwak paragutap Abimelek ne ki parei icheek, ak paragutap piigap Shekem che ki igimit eunekyik si kobar weeriik che tupcho. 25Ki inde `piigap Shekem murenik che ki ribistos koriibei ineendet eng' tuloonook parak, ak kirebee icheek tuguuk piik tugul che kibunei oranooto; ak ki kimwachi Abimelek.

26Ak ki nyo Gaal weeriitap Ebed kobooto tupchosyekyik kolanda koba komeny Shekem. Ki iyan ineendet piigap Shekem. 27Ki pa mbareennywa kobut sabibuk ak kotui, ak koyai igoorto. Yeityo koba kootap kamuktaindennywa, koamis ak koeisei ak kochup Abimelek. 28Ki le Gaal weeriitap Ebed, “Ng'oo Abimelek, ak ki ng'oo acheek che kebo Shekem, kot keoot ineendet? Weeriitap Jerubaal ak Sebul kiptaiyandennyi ko oote piigap Hamor kwandap Shekem. Ago amu nee si keoot ineendet? 29Ak nda kami pichu eunnyu, ta kaiste Abimelek. Ki leenji Abimelek, ‘Tes lugeeng'ung' ak imong'u.’ ”

30Ak kingo kas Sebul pounindetap nganaseet ng'aleegap Gaal weeriitap Ebed, konereech miising'. 31Ki iyookto piik koba kap Abimelek eng' ng'aalseet, koleenji, “Keero, kabwa Shekem, Gaal weeriitap Ebed ak tupchosyekyik, machei kochaamji piigap nganaseet si kobookyin. 32Ng'eet nguno anyun kemoi, inyee ak piik che mi kobooten ak oribisye ogong'isye eng' mbar; 33ak mutai karon, ko kata kochor asiista isip ing'eet ak ibookyi nganaseet. Ye kamong' ineendet kobooto piik che mi tugul kobookyin, iyachi anyun icheek kiit age tugul ko uu ye kenyooru poroindo.”

34Ki ng'eet anyun Abimelek kemoi ak piik tugul che ki mi kobooto ineendet ak kiribisyo icheek agobo Shekem eng' kweanaik ang'wan. 35Ye kimando Gaal weeriitap Ebed ak kotonon eng' ole kibunei eng' kurgeetap nganaseet koging'eet anyun Abimelek ak piik che ki mi kobooto ineendet eng' ole koga ribisye. 36Kingo keer `Gaal piik koleenji Sebul, “Keero, choorugei piik eng' tuloonook parak!” Ak ki leenji Sebul ineendet, “Igeere urwetap tuloonook ko uu piik.” 37Ago ki mwa Gaal kogeny kole, “Keero, choorugei piik eng' kwenutap emet, ak nyoonei kweanet agenge kobunu ooreetap keetitap Meonenim.”

38Koleenji anyun `Sebul ineendet, “Mi ano kuting'ung' nguno, ne koimwa ile, ‘Ng'oo Abimelek kot keoot ineendet?’ Tos chu koma piik che koisase? Mande anyun nguno ak obargei ak icheek.” 39Komanda Gaal kondoe piigap Shekem ak kobargei ak Abimelek. 40Ara ki oon `Abimelek ineendet ak ki mwei eng' tainnyi. Ki ibutyo che chaang' che ki kiguoten, kot koit ole kibunei eng' kurgeet. 41Ki meny anyun Abimelek Aruma, ak ki oon Sebul Gaal ak tupchosyekyik komanda, si ma meny Shekem.

42Eng' peetuut ne ki isubi, ko kagoba piik mbar, kemwachi Abimelek agobo niito. 43Ki imut `ineendet piik, kopcheune kweanaik somok ak koribisyo eng' mbar. Kingo keer piik komong'u saang' eng' nganaseet, kong'eet kobookyi icheek ak kobar. 44Ye kingo rwaei Abimelek ak kweanaik che ki mi kobooto ineendet koba tai ak kotononso eng' ye kibunei eng' kurgeetap nganaseet, ko ki rwai kweanaichooto alage aeng'u kobookyi che ki mi mbar ak ki par icheek. 45Kibargei Abimelek ak nganasanooto peetuut komugul; ak ki nam nganaseet ak ki par piik che ki mi oriit. Kibut nganaseet ak koseerchi olooto muunyuk.

46Kingo kas piik tugul che po teekseet ne kooi ne po Shekem agobo ng'olyoondonooto, ko ki pa icheek irimeet oriit ne po kootap Elberit. 47Ki kimwachi Abimelek keleenji, kagoyumgei piik tugul che po teekseet ne kooi ne po Shekem. 48Ki togosta anyun Abimelek tulweetap Salmon, kobooto piikyik tugul, ak ki nam Abimelek aiywet koebe temetap keetit ak konam kotiiny kaat. Ki mwachi piik che ki mi kobooto ineendet koleenji, “Kiit ne kogeer ayai, oyai ochokyi ko uu ye kayai.” 49Ara ki ep chii tugul temennyi ne po keetit ak koosup Abimelek, ak konde temenichooto irimeet, ak kobeel irimonooto komi piik oriit. Ki pek anyun ak icheek piik tugul che po teeksonooto kooi ne po Shekem, che itei eliphuut agenge murenik ak kwonyiik.

50Yeityo kwo Abimelek Tebes, ak koteech kotoorchi Tebes, ak konam. 51Ago ki miitei irimeet ne kiim eng' nganasanooto, ak kimwechi olooto murenik tugul ak kwonyiik kobooto icheek tugul che po nganaseet. Kigerchigei icheek koot oriit ak kotogosta kwo koot parak. 52Ki nyo Abimelek teeksonooto kooi ak kobargei ak pichooto, ak ki wo koriikyi kurgeetap teeksonooto kooi kole kobeel. 53

9.53:
2Sam 11.21
Kitururchi kobogoryot age metitap Abimelek isyet ak kitui metinnyi. 54Ki kuur kochokyi Abimelek muren age ne ki ipchin kariik, koleenji, “Ng'usu rotweet ak ibara, si male piik, ‘Kabar anee, kobogoryondo.’ ” Ak kitoor ineendet murenonooto, ak kime. 55Kingo keer piigap Israel kole kagome Abimelek, kwo chii tugul oldanyi.

56Ki yaakta mugetuut anyun Kamuktaindet agobo tengektap Abimelek ne ki yachi kwandanyi, ye ki par tupchosyekyik tamanwogik tisap. 57Ki yaaktechi Kamuktaindet mugetuut piigap Shekem agobo tengekto tugul ne ki yai. Ki nyoonji anyun icheek chubetap Jotham weeriitap Jerubaal.

This website is brought to you by the Bible Society of Kenya. You consent to our privacy statement and Terms of Service if you continue to use our website.[hide message]